Skip to main content
Search
Gaeilge English

Éire agus Dí-armáil Núicléach

Bhí dí-armáil agus neamhiomadú mar thosaíocht mhór i gcúrsaí beartais eachtraí na hÉireann ó chuamar isteach sna Náisiúin Aontaithe i lár na 1950í.

Is iomaí bliain imithe ó shin, agus muid ag obair le stáit chomhpháirtíochta chun dul chun cinn riachtanach agus práinneach maidir le dí-armáil núicléach a bhrú chun cinn.

As na hiarrachtaí sin tháinig torthaí, idir an Conradh in aghaidh Iomadú Núicléach a tháinig i bhfeidhm in 1970 go dtí an comhaontú a cuireadh i gcrích i mBaile Átha Cliath in 2008 ar Choinbhinsiún ina ndéantar eisreachtú ar gach úsáid, táirgeadh, aistriú agus stoc-charnadh ar chnuas-mhuinisin.

Níos déanaí an mhí seo (Márta 2017), cuirfear tús le caibidlíochtaí maidir le hionstraim nua dhlíthiúil chun cosc a chur ar arm núicléach, as a gcuirfí deireadh ar fad leo, ag na Náisiúin Aontaithe i Nua-Eabhrac. Is iad seo na chéad chaibidlíochtaí dá sórt a bheidh ar siúl le breis is 20 bliain.

Bhí dí-armáil agus neamhiomadú mar thosaíocht mhór i gcúrsaí beartais eachtraí na hÉireann ó chuamar isteach sna Náisiúin Aontaithe i lár na 1950í.

Tá dí-armáil agus neamhiomadú lárnach chun cosc a chur ar choimhlint agus chun réiteach a bhaint amach tar éis coimhlinte. Sampla maith de sin is ea an obair a rinneadh in Éirinn chun tacú le glanadh mianach talún i raon áiteanna ar fud an domhain, lena n-áirítear an Chosaiv, an tSeirbia agus Mósaimbíc.

Leagann Éire tábhacht mhór ar dhul i ngleic le leathadh mionarmán agus arm éadrom, lena n-áirítear aistrithe armán neamhdhleathach agus mífhreagrach i stáit agus i réigiúin leochaileacha a bhfuil coimhlint ag cur isteach orthu cheana féin.

Tugann Éire tús áite freisin don tsaincheist a bhaineann le hinscne agus dí-armáil. Thugamar tacaíocht do thaighde ar an tionchar a bhíonn ag airm thraidisiúnta agus núicléacha ar mhná agus ar chailíní go háirithe, agus cuirimid béim ar an tábhacht go gcinnteofaí éagsúlacht níos mó i ngach plé maidir le dí-armáil.

Foinse: Désarmement et non-prolifération